Departament Prawa Pracy uprzejmie
przedstawia poniższe informacje.
Organizator stażu, zgodnie z art. 116 ust. 2 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 20 marca 2025
r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz. U. poz. 620, z późn. zm.) – dalej
„ustawa o rynku pracy”, zapewnia bezrobotnemu odbywającemu staż bezpieczne
i higieniczne warunki odbywania stażu oraz profilaktyczną ochronę zdrowia na
zasadach przewidzianych dla pracowników.
Oznacza to, że do bezrobotnych odbywających staż zastosowanie mają przepisy
zawarte w rozdziale VI „Profilaktyczna ochrona zdrowia” działu X ustawy z dnia
26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r. poz. 277, z późn. zm.).
Z przepisów tych wynika m.in., iż osoby przyjmowane do pracy poddawane są
wstępnym badaniom lekarskim (art. 229 § 1 pkt 1), a badania te, zgodnie z art. 229
§ 6 zdanie pierwsze Kodeksu pracy, są przeprowadzane na koszt pracodawcy.
O tym samym mówi art. 116 ust. 1 pkt 1 ustawy o rynku pracy, zgodnie z którym
– przed powierzeniem bezrobotnemu wykonania zadań przewidzianych
programem stażu organizator stażu kieruje bezrobotnego, na własny koszt, na
wstępne badania lekarskie, na zasadach przewidzianych dla pracowników (…).
W skierowaniu na badania lekarskie pracodawca, a w rozważanym przypadku
organizator stażu, zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki
Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich
pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz
orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy
(Dz.U. z 2023 r. poz. 607, z późn. zm.) powinien:
1) określić rodzaj badania profilaktycznego, jakie ma być wykonane;
2) w przypadku osób przyjmowanych do pracy lub pracowników
przenoszonych na inne stanowiska pracy – określić stanowisko pracy, na
którym osoba ta ma być zatrudniona; w tym przypadku pracodawca może
wskazać w skierowaniu dwa lub więcej stanowisk pracy, w kolejności
odpowiadającej potrzebom zakładu;
3) w przypadku pracowników – określić stanowisko pracy, na którym
pracownik jest zatrudniony;
4) zawrzeć opis warunków pracy uwzględniający informacje o występowaniu
na stanowisku lub stanowiskach pracy, o których mowa w pkt 2 i 3,
czynników niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia lub czynników
uciążliwych i innych wynikających ze sposobu wykonywania pracy,
z podaniem wielkości narażenia oraz aktualnych wyników badań
i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia, wykonanych na tych
stanowiskach.
Jeżeli zatem stażysta będzie wykonywał pracę przy komputerze co najmniej przez
połowę dobowego wymiaru czasu pracy, informacja taka powinna znaleźć się
w skierowaniu na badania lekarskie. Jeżeli dodatkowo lekarz medycyny pracy
w wyniku przeprowadzonych badań lekarskich wskaże na potrzebę stosowania
okularów lub szkieł kontaktowych korygujących wzrok stażysty podczas pracy
przy obsłudze monitora ekranowego, organizator stażu, jako pracodawca,
zobowiązany jest je zapewnić. Wynika to z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra
Pracy i Polityki Socjalnej z 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny
pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe (Dz. U. z 2025 r. poz.
58). Zgodnie bowiem z brzmieniem § 2 pkt 4 tego rozporządzenia, ilekroć
w rozporządzeniu jest mowa o pracowniku – należy przez to rozumieć każdą
osobę zatrudnioną przez pracodawcę, w tym praktykanta i stażystę, użytkującą w
czasie pracy monitor ekranowy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru
czasu pracy. Warto również pamiętać, że zgodnie z art. 229 § 6 zdanie drugie
Kodeksu pracy, pracodawca ponosi ponadto inne koszty profilaktycznej opieki
zdrowotnej nad pracownikami, niezbędnej z uwagi na warunki pracy.
Należy także podkreślić, że zgodnie z art. 207 Kodeksu pracy pracodawca ponosi
odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy.
Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez
zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim
wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki.
Jednocześnie Departament informuje, że nie prowadzi statystyk i badań
w przedmiotowym zakresie.
Przedstawiając powyższe, Departament informuje również, że Ministerstwo
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie jest uprawnione do dokonywania
powszechnie obowiązującej wykładni przepisów prawa pracy, jak również do
analizowania oraz rozstrzygania przykładowych lub konkretnych stanów
faktycznych powstałych na gruncie ich stosowania. Wyrażane przez Departament
poglądy prawne nie są wiążące dla stron konkretnych stosunków pracy, organów
kontrolnych oraz sądów.
Instytucją ustawowo upoważnioną nie tylko do sprawowania nadzoru i kontroli
przestrzegania przepisów prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad
bezpieczeństwa i higieny pracy, do oceny prawidłowości ich stosowania przez
pracodawców, a także do udzielania zainteresowanym porad prawnych w tym
zakresie jest Państwowa Inspekcja Pracy. W przypadku wątpliwości dotyczących
stosowania przepisów prawa można zwrócić się o pomoc do właściwego
miejscowo Okręgowego Inspektoratu Pracy. Dane teleadresowe terytorialnych
struktur PIP są zamieszczone na stronie internetowej: www.pip.gov.pl.
Z wyrazami szacunku
dr hab. Krzysztof Stefański
Dyrektor
Departamentu Prawa Pracy

Odpowiedz_na_pismo_w_sprawie_rozporządzenia_-monitory